Kot

Sennik · Zwierzęta

Kot

Kot we śnie jest w polskiej tradycji znakiem podstępu — i to jedno z nielicznych odczytań, które nie zmiękło z czasem.

Opowiedz o tym śnie

Trzy pytania. Nie zwiększają trafności — zawężają, która z tradycyjnych interpretacji pasuje do Twojego snu.

Jak blisko było to zwierzę?
Jaki był ton tego snu?
Kiedy się obudziłaś?

Co notuje tradycja

Kot zapowiadał fałsz i obłudę, częściej ze strony kobiety niż mężczyzny; kot drapiący — szkodę wyrządzoną przez kogoś znajomego. Kot czarny wzmacniał to odczytanie, ale sam przesąd o czarnym kocie przechodzącym drogę jest młodszy niż sennik i przyszedł z Zachodu. Kot myjący się zapowiadał gościa, i to jedyny jego dobry znak.

Poza Polską

Egipt czcił kota jako opiekuna domu, a senniki bliskowschodnie zachowały to odczytanie. Europejskie średniowiecze związało kota z czarami i to ono ukształtowało polską wykładnię — warto wiedzieć, że złe znaczenie kota jest importem, nie rdzeniem.

Co zmienia kontekst

Tradycja rozróżniała przypadki i często czytała je odwrotnie. Tam, gdzie żadnego rozróżnienia nie notuje, piszemy to wprost zamiast dopisywać wróżbę.

Kot własny, znany

Osłabia odczytanie o fałszu i przesuwa je ku sprawom domowym. Przy własnym zwierzęciu sen bywa po prostu snem o nim.

Obcy kot w domu

Ktoś, kto wszedł w Twoje sprawy bez zaproszenia. To wariant, z którego wzięło się całe odczytanie o fałszu.

Kilka kotów naraz

Otoczenie, w którym nie wiadomo, komu wierzyć. Liczba wzmacnia, nie zmienia.

Czarny kot

Najczęściej wyszukiwana odmiana i ta, przy której trzeba powiedzieć wprost: przesąd o czarnym kocie dotyczy przebiegania drogi na jawie, nie snu. Polskie zbiory nie przypisują kolorowi kota we śnie osobnego znaczenia.

Co dopisały senniki internetowe

Senniki dzielą koty na maści i rasy z osobnymi wróżbami. Tradycja rozróżnia kota swojego i obcego oraz to, czy podrapał.

Gdzie to sprawdzić

Nie podajemy numerów stron, bo hasła piszemy z ogólnej znajomości polskiej etnografii, a nie przepisując zdania z konkretnych akapitów — przypis stronicowy byłby fałszywą precyzją. Poniżej prace, w których ten materiał jest zebrany i w których można go zweryfikować.

  • Oskar Kolberg, Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, tańce i melodie, 1857–1890 Trzydzieści trzy tomy zapisów terenowych z całej Polski. Podstawowy zbiór, w którym notowane są gusła i przesądy — także senne.
  • Kazimierz Moszyński, Kultura ludowa Słowian, t. II: Kultura duchowa, 1934 Praca porządkująca słowiańskie wierzenia, w tym wróżebne odczytywanie snów i znaków. Pokazuje, co jest wspólne Słowiańszczyźnie, a co lokalne.
  • Jerzy Bartmiński (red.), Słownik stereotypów i symboli ludowych, wydawany od 1996 Współczesne opracowanie ludowej symboliki, hasło po haśle, z przypisami do źródeł. Najlepsze miejsce, żeby sprawdzić pojedynczy symbol.
  • tradycja przypisywana Ibn Sirinowi, Tafsir al-ahlam (Wykład snów), od VIII w. Podstawa sennika arabskiego i bliskowschodniego. Autorstwo jest sporne — to raczej narosła tradycja niż jedna książka.

Inne sny — zwierzęta

Sen pokazuje obraz. Karty odpowiadają na pytanie

Jeśli ten sen wraca, to zwykle znak, że sprawa jest otwarta. Rozkład pozwala zapytać o nią wprost.

Tarot — 3 karty