Postaw karty
But

Sennik · Przedmioty

But

Buty we śnie to droga i pozycja — w tradycji wiejskiej rzecz droga, kupowana raz na lata.

Opowiedz o tym śnie

Trzy pytania. Nie zwiększają trafności — zawężają, która z tradycyjnych interpretacji pasuje do Twojego snu.

Co się z tym działo?
Jaki był ton tego snu?
Kiedy się obudziłaś?

Co notuje tradycja

Nowe buty zapowiadały zmianę drogi: podróż, przeprowadzkę, nową pracę. Buty ciasne oznaczały sytuację, w której nie ma się miejsca; zgubione — utratę oparcia. Buty były w gospodarstwie majątkiem, więc ich stan czytano jako stan zamożności.

Poza Polską

Senniki zachodnie czytają buty niemal identycznie: jako drogę i status. Tradycja bliskowschodnia dodaje wątek towarzysza podróży — but zgubiony oznacza tam rozstanie.

Co zmienia kontekst

Tradycja rozróżniała przypadki i często czytała je odwrotnie. Tam, gdzie żadnego rozróżnienia nie notuje, piszemy to wprost zamiast dopisywać wróżbę.

Nowe buty

Zmiana drogi: podróż, przeprowadzka, nowa praca. Buty były w gospodarstwie majątkiem kupowanym raz na lata, więc nowa para znaczyła zmianę realną.

Buty ciasne albo niewygodne

Sytuacja, w której nie ma się miejsca. Wariant o drodze już obranej, nie o wyborze.

Zgubione albo skradzione buty

Utrata oparcia w drodze, którą szłaś. Tradycja bliskowschodnia dodaje tu wątek rozstania z towarzyszem podróży.

Chodzenie boso

Odnotowywane osobno i dwojako: w codziennym odczytaniu wstyd albo ubóstwo, w obrzędowym — czystość i pokora. Kontekst snu rozstrzyga, które z dwóch.

Jeden but bez pary

Obraz sprawy niedokończonej. Wariant rzadki, ale w zbiorach obecny.

Co dopisały senniki internetowe

Senniki mnożą fasony i kolory. Tradycja rozróżnia buty nowe i zniszczone, pasujące i ciasne oraz to, czy je masz.

Gdzie to sprawdzić

Nie podajemy numerów stron, bo hasła piszemy z ogólnej znajomości polskiej etnografii, a nie przepisując zdania z konkretnych akapitów — przypis stronicowy byłby fałszywą precyzją. Poniżej prace, w których ten materiał jest zebrany i w których można go zweryfikować.

  • Oskar Kolberg, Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, tańce i melodie, 1857–1890 Trzydzieści trzy tomy zapisów terenowych z całej Polski. Podstawowy zbiór, w którym notowane są gusła i przesądy — także senne.
  • Kazimierz Moszyński, Kultura ludowa Słowian, t. II: Kultura duchowa, 1934 Praca porządkująca słowiańskie wierzenia, w tym wróżebne odczytywanie snów i znaków. Pokazuje, co jest wspólne Słowiańszczyźnie, a co lokalne.
  • Jerzy Bartmiński (red.), Słownik stereotypów i symboli ludowych, wydawany od 1996 Współczesne opracowanie ludowej symboliki, hasło po haśle, z przypisami do źródeł. Najlepsze miejsce, żeby sprawdzić pojedynczy symbol.
  • Zygmunt Gloger, Encyklopedia staropolska ilustrowana, 1900–1903 Dawne realia — sprzęty, obyczaje, role społeczne — bez których część obrazów sennych czyta się dziś opacznie.
  • tradycja przypisywana Ibn Sirinowi, Tafsir al-ahlam (Wykład snów), od VIII w. Podstawa sennika arabskiego i bliskowschodniego. Autorstwo jest sporne — to raczej narosła tradycja niż jedna książka.

Inne sny — przedmioty

Pieniądze Mięso Jajka

Sen pokazuje obraz. Karty odpowiadają na pytanie

Jeśli ten sen wraca, to zwykle znak, że sprawa jest otwarta. Rozkład pozwala zapytać o nią wprost.

Tarot — 3 karty